Opleidingsvisitatie en evaluatiebezoeken

Een opleidingsvisitatie is bedoeld om de kwaliteit van de opleiding tot radioloog te bewaken en indien nodig te verbeteren. Met het Kaderbesluit 2020 ligt de nadruk meer op eigen verantwoordelijkheid, reflectie en continue kwaliteitsverbetering en voor deze nieuwe vorm van toezicht zijn de evaluatiebezoeken in het leven geroepen. Opleidingsvisitaties vinden enkel nog plaats bij een 1e aanvraag voor erkenning van een opleiding of indien een opleiding onder verscherpt toezicht is geplaatst. Indien erkenning voor onbepaalde tijd is afgegeven volgt (minimaal) eens per 5 jaar een evaluatiebezoek. Het evaluatiebezoek is uitermate geschikt om verbeterpunten in een opleiding aan te geven. Zowel de aios als de opleiders kunnen baat hebben bij een goed voorbereid evaluatiebezoek. 

Opleidingsvisitatie
Niet alleen directe opleidingszaken, zoals bijvoorbeeld onderwijs, continuïteit van supervisie en dienstenroosters worden besproken tijdens een visitatie, maar ook indirecte zaken als beschikbaarheid van een arts-assistentenkamer op de afdeling met voldoende computers kunnen aan de orde komen. Door een visitatie kunnen dit soort zaken aan het licht worden gebracht en kunnen deze punten in een visitatierapport als voorwaarden, zwaarwegend advies of aanbeveling worden genoemd voor een volgende visitatie of evaluatiebezoek. Op die manier hebben aios en opleiders samen een manier in handen om zaken af te dwingen binnen een ziekenhuis, die de opleiding ten goede zullen komen. 

Erkenningsaanvraag bij aanvraag 1e erkenning als opleiding
Voorafgaand aan de visitatie wordt de erkenningsaanvraag met bijlagen via MijnRGS ingediend door de opleider tezamen met de opleidingsinrichting. In de erkenningsaanvraag wordt de (beoogd) opleider, plaatsvervangende opleider en de opleidingsinrichting gevraagd of voldaan wordt aan de erkenningseisen zoals die zijn geformuleerd in het Kaderbesluit en het specifiek Besluit. Bij goedkeuring van deze erkenningsaanvraag door RGS kan de visitatie plaatsvinden.
De RGS is het overkoepelend orgaan dat het uiteindelijke visitatierapport beoordeelt en een opleidingserkenning verleent. Het staat de visitatiecommissie vrij om voorafgaand aan de visitatie bij de opleider aanvullende informatie op te vragen, zoals een jaarverslag of andere gegevens betreffende de praktijkvoering, documenten die ter inzage beschikbaar moeten zijn,  of eventuele andere informatie die voor toetsing van het vakinhoudelijke deel van de opleiding door de visitatiecommissie noodzakelijk is.

Voorbereiding
Via het bureau van de NVvR krijgt de opleider een uitnodiging voor het (laten) invullen van een aantal vragenlijsten in Compusense-Exata. Een goede voorbereiding door aios en de opleidersgroep gezamenlijk is belangrijk. De aios moeten van de opleider de gelegenheid krijgen de erkenningsaanvraag vooraf in te zien. Het is verstandig de visitatie met de aios onderling voor te bespreken en goed te bedenken wat de sterke punten zijn van de opleiding. Daarnaast is het goed om samen met de opleidersgroep de verwachtingen ten aanzien van de visitatie te bespreken. 
Een interne proefvisitatie zoals deze in sommige klinieken plaatsvindt, is een goede voorbereiding op de echte visitatie. De sterke punten en verbeterpunten kunnen zo van tevoren besproken worden.

Kwaliteitsleidraad
De Kwaliteitsleidraad is bedoeld als een handreiking voor de implementatie van het Specifiek Besluit Radiologie en het landelijk opleidingsplan ORANGE in de lokale en regionale setting. De leidraad kan gebruikt worden als verduidelijking van bepaalde regels en eisen, zoals die in het LOP en SB zijn vermeld, en kan beschouwd worden als naslagwerk. De leidraad is geen normendocument en nadrukkelijk niet bedoeld als checklist of om extra controles af te vinken.

De visitatie
De visitatiecommissie kan zowel de erkenningsaanvraag in MijnRGS als de ingevulde aanvullende vragenlijsten in Compusense-Exata inzien. Gedurende de dag van de visitatie worden er o.a. gesprekken gevoerd met de opleidingsgroep en de aios. Het gesprek met de aios, dat vertrouwelijk is, wordt als een van de belangrijkste gesprekken van de visitatie gezien, omdat juist de ervaring van de mensen die zelf opgeleid worden essentieel is om de opleiding goed te kunnen evalueren.

Na de visitatie
Na de visitatie wordt door de visitatiecommissie een visitatierapport gemaakt. Dit bestaat uit de verslagen van alle gevoerde gesprekken van die dag. Deze worden naar de verschillende gesprekspartners gestuurd ter inzage en goedkeuring. 
Het verslag van het gesprek met de aios wordt dus eerst naar de aios gestuurd. Dit verslag krijgen de opleiders zelf niet onder ogen. Zij krijgen het complete visitatierapport pas te zien nadat alle verslagen zijn samengevoegd en het visitatierapport conclusies, eventuele aanbevelingen, zwaarwegende adviezen en/of voorwaarden bevat. Het visitatierapport wordt besproken in de vergadering van de PVC (plenaire visitatiecommissie).
Na goedkeuring in deze vergadering wordt het definitieve visitatierapport naar de RGS gestuurd. De RGS zal vervolgens op grond van het rapport een uitspraak doen over de (verdere) opleidingserkenning van de betreffende kliniek. Mocht de opleidingsgroep niet akkoord gaan met de voorgenomen beslissing van de RGS dan is er de mogelijkheid om in beroep te gaan.

Erkenning voor onbepaalde tijd en evaluatiebezoeken
Vanaf 2020 krijgen gevisiteerde opleidingen die voldoen aan de erkenningseisen, zoals geformuleerd in het Kaderbesluit en Specifiek Besluit, een erkenning voor onbepaalde tijd. Dit betekent dat er na 5 jaar een evaluatiebezoek zal plaatsvinden dat de voormalige opleidingsvisitatie vervangt. Dit is in lijn met de trend, die sinds een aantal jaren door RGS is ingezet, om de opleiding te (laten) visiteren op basis van vertrouwen en niet op basis van vinklijstjes. Op de website van RGS is hierover veel informatie te vinden, ook over de verschillen tussen een opleidingsvisitatie en een evaluatiebezoek. Ook voor aios heeft RGS een folder ontwikkeld waarin staat aangegeven hoe aios zich goed kunnen voorbereiden op een evaluatiebezoek.